Attar:
Traditionele attar:
Attars zijn de traditionele parfums van India die worden geproduceerd door de hydro-destillatie van diverse bloemen, wortels, kruiden en specerijen in pure sandelhoutolie. Kannauj is gespecialiseerd in het produceren van sandelhout. Een attar, gemaakt door het destilleren van aromatische planten in sandelhout wordt bij het ouder worden steeds beter. Dit is een van de vele capaciteiten van de fixatieve kwaliteiten van sandelhout. De essences hebben een speciale band met elkaar, versterken en verbeteren elkaar en sandelhout heeft een jarenlange conserverende werking op de essences, maakt ze beter, ronder, heerlijk. Sandelhout heeft een niet dominerende fixatieve karakteristiek en is daarom uitermate geschikt om attars en andere parfums mee te vervaardigen. Het heeft de capaciteit om de meest etherische noten van ander plantmateriaal te absorberen, te verrijken, doen opleven en in een nieuwere, betere vorm weer te presenteren. In de praktijk is gebleken dat er voor sandelhout geen vervangend middel is te vinden dat voldoet aan dezelfde kwaliteiten.

In India heeft het kernhout van sandelhout een goddeljjke status, zoals bv. de soort Hari-chandan, welks geuren de goden het meest bekoren, gebruikt in zalven, wierook en olie. In allerlei religieuze gebruiken, begrafenissen en rituelen wordt sandelhout gebruikt. De geur van sandelhout en het religieuze leven van de mensen in India zijn nauwelijks te scheiden. In vroegere tijden werden attars gebruikt om te genezen, te balanceren en te harmoniseren; het lichaam weer in evenwicht te brengen.

De traditionele pure attars zijn nog maar zelden te vinden. Meestal zijn ze gemengd met synthetische chemicaliën of de basis olie, sandelhout, is aangelengd met vloeibare paraffine of andere substanties. Authentiek worden bloemen, kruiden, specerijen, wortels, enz. met hydrodestillatie gedestilleerd in koperen ketels in een opvang ketel met sandelhout olie. Een hoeveelheid bloemen of ander aromatisch plantmateriaal wordt in een koperen ketel met water gedaan. De ketel wordt afgedicht en de aromatische dampen, die worden geproduceerd door een houtvuurtje of een vuur van koeienmest, gaan via bamboo pijpen in een andere koperen ketel met sandelhoutolie. Daar condenseren de dampen en na een dag destillatie scheiden water en olie, terwijl de meeste aromatische moleculen worden geabsorbeerd door de sandelhoutolie. Het water wordt afgescheiden en gaat terug in het destillatievat voor de destillatie van de volgende dag. Dit proces van enkelvoudige bloemen zoals roos, jasmijn, keora, henna, enz. wordt herhaald voor een minimum van 15 dagen totdat de sandelhoutolie totaal doordrongen is met het parfum van die speciale bloem.

Het maken van Hina, Shamama, Amber en Saffron attar is veel geraffineerder en hiervoor zijn verschillende andere methoden noodzakelijk evenals een aantal van 60 ingrediënten en een tijdsduur van een maand of enige maanden.

Het proces in het kort:
De destilleerketels zijn van koper zoals reeds honderden jaren. Ze zijn gemakkelijk te vervoeren en overal in zetbaar, ook in de bush. Er wordt geen aparte condensor gebruikt. Het reservoir, ook van koper werkt tevens als condensor. De unieke geur van de attars wordt verkregen door damp te condenseren in het basismateriaal, hoofdzakelijk sandelhoutolie. Soms wordt een vloeibare paraffine gebruikt om goedkope attars en hydrosols te produceren. Wanneer de benodigde hoeveelheid damp is gecondenseerd wrijft de Dighaa (uitvoerende hoog geclassificeerde destillateur) met natte doeken over de destilleerketel, waardoor hij een tijdelijke pauze schept in het proces en tevens het volle reservoir wordt vervangen. Het reservoir kan zodoende afkoelen en kan 1 of 2 dagen blijven staan, afhankelijk van de werkdruk.
Het mengsel van olie en water wordt dan gescheiden of door een gat in de bodem of door het hele mengsel over te gieten in een open trog. Na de scheiding van water en olie gaat het keora water terug in de destilleerketel. Het basismateriaal blijft in het reservoir. Als de beoogde concentratie van de parfum bereikt is wordt de attar in leren flessen gegoten voor sedimentatie en het verwijderen van vocht. Deze leren flessen worden voor de opslag gebruikt omwille van het osmose pricinpe: vocht verdampt door het leren membraam en een heldere vloeistof blijft achter.

De bulk van sandelhout wordt gebruikt in de parfumindustrie en de cosmetica, een klein percentage in de aromatherapie en een ander interessant gebruik is het maken van attars. Sandelhout is een geweldig fixatief en heeft een lange traditie om op te treden als gastheer voor delicate geuren die niet of nauwelijks op zichzelf kunnen staan. De antieke gebruikte destilleerketels van koper leveren een superieure olie, subtiel, rijk, complex. Dit wordt veroorzaakt door de lange destillatie (tot wel 15 dagen) en de lage temperaturen.
Een van de meest voorkomende attars is Attar Gulap, van roos. Andere zijn: Motia, attar van jasmjn, Soms wordt dit ook gedaan zonder sandelhout en dan is het een Ruh, erg zeldzaam, erg duur. Andere bloemenattars zijn: Sona Champa (Michaela champaca), Bakul (Mimopsus elengi), Marigold (Tagetes minuta), Keora, Kewda of Kadi (Pandanus odoratissimus), Henna (Lawsonia inermis) en Lotus (Nelumbo nucifera)
Attars van blends van kruiden, bloemen, hout, specerijen, enz. zijn: Shamama, Amberi, Al Hahib, die erg rijk, muskachtig, diep van geur, exotisch, oriëntaals, sensueel, amberachtig zijn, met variërende zoetheid.
Een andere interessante en opwindende attar is Mitti, gemaakt van de aarde van Centraal India vlak bij de parfumstad Kanauuj. Mitti wordt geacht de eerste regens van de nieuwe moesson op te roepen en de hergeboorte van alle leven.
Dit is traditioneel Indisch, 200 jaar oud. Het is een co-destillaat van sandelhout met een andere bloem, bijvoorbeeld Gulab Attar is een co-destillaat van sandelhout met rozen. De prijs wordt bepaald door de concentratie van de bloemen.
De destilleerketel wordt in het veld gebruikt, met een vuur dat zeer gelijkmatig moet branden. Dikwijls gebruikt men hiervoor koeienmest. De bloesems worden met waterdestillatie gedestilleerd. Het gecondenseerde water met de etherische olie wordt opgevangen in een ketel met 5 kilo etherische sandelhoutolie, die in een koud waterbad staan.
Zo maakt men bloemen attars en ook zorgvuldig samengestelde composities. De attars hebben Indische namen: Gulab: rosa damascena. Motia: jasminum sambac. Chameli: jasminum grandiflorum. Shamana: een mengsel van kruiden, bloesems en pecerijen.                                  

Otto: is een moderne extractie methode gelijkend op een Ruh en het technische proces is hydrodestillatie of stoomdestillatie. In tegenstelling tot de productie van Attar en Ruh, wordt er een condenser in het proces gebruikt. Het is een moderne manier om de originele Ruh uit het Midden Oosten te maken, in Iran, Arabië, Turkestan, Bulgarije en aanverwante gebieden: er worden moderne extractie methoden en apperatuur gebruikt. Ze zijn van een superieure kwaliteit en kostbaar, maar niet zo duur als Ruh en Attar. Veel gebruikt voor de extractie van roos. Roos otto met deze methode geëxtraheerd bevat stearoptenes, er wordt geen sandelhout gebruikt in het proces en meestal is deze werkwijze beperkt tot de roos, niet toepasbaar op ander plantmateriaal.

Ruh:
Een Ruh wordt op dezelfde manier geproduceerd als een Attar, maar dan zonder sandelhout. Het is eigenljk het origineel van de moderne Otto. Er wordt geen condenser gebruikt of oplosmiddelen, wordt in India geproduceerd met maar heel weinig planten. Ruh’s zijn hydro-gedestilleerde oliën en in hun pure vorm komt men ze nog maar zelden tegen. Ze zijn dikwijls vervalst met synthetische materialen.
Bloemen of plantmaterialen die geen stoomdestillatie verdragen door de hitte en hogere druk, kunnen wel gedestilleerd worden door middel van hydrodestillatie. Er verschijnen veel zogenaamde Ruh’s in de handel, maar de echte Ruh is zeldzaam, uniek en kostbaar.

©®Copyright en registratie notaris. André Gielen 2001 – augustus 2008