Print This Page

Helichrysum arenarium

 

   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium

HELICHRYSUM ARENARIUM L. Moench        -       HELICRYSE/IMMORTELLE/ ZAND STROBLOEM / GELE EVERLASTING
Basionym:
 Gnaphalium arenarium L.
Synoniem: Gnaphalium arenarium var. aurantiacum Pers.
                  Helichrysum arenarium (L.) Moench subs. Arenarium
                  Helichrysum arenarium subs. Ponticum (Velen.) Clapham
Familie: Asteraceae
Winning: enfleurage van de hele plant. Er wordt ook een olie geproduceerd door oplosextractie van de bloemen. Verder olie door hydrodestillatie van de bladeren en bloemtoppen. De hele plant is aromatisch.
Herkomst: wild, Middellandse zeegebied en Spanje en Midden- en Oost Europa. Import uit Rusland, Polen en Turkije.
Belangrijk zijn de flavonoiden, die choleretische, hepatoprotectieve en antimicrobe eigenschappen bezitten.
Komt in Nederland ook voor. Sinds 1920 dacht men dat de H. arenarium was uitgestorven. 100 Jaar geleden kwam de plant voor op de heide in Twente en in de duinen van Noord-Holland. In 1990 dook de plant ineens op in het Eemshaven gebied en in het Deltagebied is een tweede groeiplaats ontdekt. Toch is het in Nederland een ernstig bedreigde soort. In de Eemshaven ligt binnen de zeedijk opgespoten zand dat ook kalk bevat. Hier heeft de H. arenarium kennelijk een geschikte groeiplaats gevonden: een droge ondergrond van kalkhoudend zand. Ook in Duitsland een bedreigde soort. Komt daar voor op zandgronden, heide, duinen en in dennenbossen.

Het is een overblijvende plant tot 30 cm en bloeit van juli/augustus tot oktober. De bloemen zijn hermafrodiet en worden bestoven door insecten. De rechtopstaande stengels staan op een vertakte stronk en zijn grijswit-viltachtig. De bladeren van de roset zijn spatelvormig en de andere bladeren langwerpig. De bovenste bladeren zijn wollig behaard. De bloemhoofdjes vormen dichte 5 cm brede schermvormige trossen en de gele of oranje hoofdjes zijn 4-7 cm groot. Het zijn van vorm buisbloemen.
Groeit niet in de schaduw en heeft graag goed gedraineerde alkaline zand- of leemgronden. Vermeerdering gaat vooral via ondergrondse rhizomen, die opnieuw uitschieten en nieuwe stengels produceren.
Volgens de Staatscourant 2004, 218 staat de H. arenarium op de soort van Rode Lijst Vaatplanten, als: ernstig bedreigd.

Werkzame bestanddelen in de plant:
Etherische olie – bitterstoffen – tanninen – apigenine – glycosiden – flavonoiden – kaempferol – naringenine (bitter) – naringenin-5-o-diglucoside – helichrysine A en B – luteoline – quercetine – arenarine (antibacterieel) – flavonderivaten.
In de olie: nerylacetaat, nerol, geraniol, pineen, linalol, alkyl carbonic acid.
          Ter vergelijk: olie uit Oost Litouwen van de wilde Helichrysum arenarium (L.):
Hydrodestillatie van verschillend gekleurde bloemtoppen geel en oranje. GC en GC/MS analyse. Plantmateriaal werd verzameld in juli-augustus 2002. Habitat: zandgronden in bossen en weiden.
68 Bestanddelen. Hoofdbestanddelen: b-caryophylleen (in drie bloemoliën en een bladolie) d-cadineen (in 2 bladoliën) octadecane (in een bladolie) heneicosane (in een bloemolie). 4-13,9% monoterpenen en oxygenated monoterpenen – 0.4 – 35.3% aliphatische hydrocarbons en 24.7 – 71.2% sesquiterpenen.
Olie uit de Kaukasus: aliphatische acids 34.6% - esters 28.5 – andere aromatische bestanddelen 10.2% overeenkomend met de bestanddelen van de Helichrysum genus. Bestanddelen: linalool 1.7% - anethol 3.2% - carvacrol 3.6% - muurolol 1.3%.
Poolse en Hongaarse olie: methylpalmitaat 28.5 en 21.7% - caprinic acid 19.8%.
Bron JEOR jan/febr.2006 Judzentiene A., Butkiene R.

Werkzaamheid:
Blaasontsteking  -  bloedzuiverend   -  bronchitis  -  celregenererend – depressies – diabetes - diuretisch  -  hoesten  -   klierwerking, stimulant  -   krampstillend – littekenvorming - lymfecirculatie   -  menstruatieproblemen - ontstekingremmend   -    bevordert de spijsvertering en galafscheiding    –  stimulerend op zwakke lever en gal   -ondersteunend op: maag- en darmontsteking   -  shock -  stimulerend, gal, lever, pancreas -  stomachisch  -  striae -  verkoudheid.
Een infusie van de bladeren en het hele kruid zijn cholagoog, diuretisch, stomachisch, galproblemen, reuma, cystitis en is huidverzorgend.
Homeopatisch gebruik algemeen, galproblemen en bij ischias.
Thee van de bloemen en bladeren van de zandstrobloem of gewone strobloem, kalmeert en versterkt de maag.
Heeft een decoratieve functie in kransen, decoraties, potpourri’s.

Contraindicatie:
Niet gebruiken bij kinderen onder de 12 jaar, zwangere, zogende. Niet gebruiken bij verstopte galwegen, want dat kan tot koliek leiden. Het flavanoid naringenine kan de werking van andere medicijnen beïnvloeden.

     Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium   Helichrysum arenarium


Bron: Dermaxime: cosmetics and skin care products Helicghrysum (Everlasting).
          Cat.Inist. Centre national de la recherché scientific.
          Eemshaven Bert Blok.
          Natürlich Hexal. Heilpflanzen-Lexikon. Katzenpfoetchen.
          Journal of Essential Oil Research. Wild Helichrysum arenarium (L.) jan/febr.2006
          Judzentiene A., Butkiene R.
          Ageless Herbal products: Immortelle/Everlasting: Helichrysum arenarium.
          Liber Herbarum II Erik Gotfredsen.
          IOPI International Organization for Plant Information.
          Plants for a future: Database search results.
          Wilde planten in Nederland en België. K.M. Dijkstra 2001-2007.
          PubMed: Biologically active compounds of Helichrysum arenarium (L.) Moench.   
          Semmelweis Universiteit Budapest.
Foto: www.gartendatenbank.de
         www.commons.wikimedia.org
         www.natur-lexikon.com
         www.ruhr-uni-bocum.de
         www.atlas-roslin.pl
         www.funet.fi
         www.prirodakarlovarska.cz

 

©®Copyright en registratie notaris. André Gielen 2001 – augustus 2007