Print This Page

Iris, algemeen

 

          iris pseudacorus    iris germanica    iris pallida    iris versicolor    iris pseudacorus

IRIS - ALGEMEEN.
Familie: Iridaceae. Iridaceae heeft 29 genera en 51 species Iris.

Iris, genoemd naar een Griekse boodschapper, die op de aarde kwam op een regenboog. In de Egyptische piramiden zijn afbeeldingen te vinden van irissen al 1500 voor Christus. Een van de eerste afbeeldingen was op de muren van het grote Minoan paleis in Knossos op de achtergrond van de afbeelding van de koning. Later kwam er een stenen sculptuur in Karnak in Egypte om de overwinning van Tehtimes de derde op Klein Azië aan te geven. Iris vertegenwoordigde de Franse monarchie sinds de Middeleeuwen als fleur de lis, geadopteerd door Louis de zevende in de 12e eeuw. Tenslotte werd het symbool voor de scouting clubs en ze werden geschilderd door Vincent Van Gogh.

De Iris is door de jaren heen altijd een belangrijke bloem geweest. De cultivatie begon al bij de Egyptenaren en Romeinen. De rhizomes werden medicinaal gebruikt en in de parfums. Florence met zijn uitgestrekte Iris velden was de motor van de grote cosmetica- en parfumindustrie. In Duitsland werden de wortels gebruikt bij het maken van bier; in Frankrijk werd het wijn bouquet er mee verrijkt; in Rusland maakte men een drank met honing en gember en in Engeland werd er meer smaak gegeven door de wortel aan brandy of cognac.
Tegenwoordig overwegend gebruikt als ornamentale bloem en in de cosmetica- en parfumindustrie en Aromatherapie.

De Iris is een uitgebreid geslacht van planten met prachtige bloemen. De bloemen hebben meestal drie opstaande kroonbladen, de standaard en drie afhangende kelkbladen, de zogenaamde lippen. Komen voor over de gehele wereld, maar vooral op het noordelijk halfrond, van hoog in de bergen tot in moerassen.
We hebben drie categorieën, die groeien vanuit een wortelstok of rhizoom Iris germanica en Iris pumila, vanuit bollen, de boliris met smalle bloemblaadjes, die wordt toegepast als snijbloem en met gewone wortels, zoals de Iris ensata, de Siberische lis, Iris sibirica en de gele lis, Iris pseudacorus..
De Iris reticulata en de – danfordiae in geschakeerd blauwe en paarse kleuren groeien van bollen, beiden klein, vroeg bloeiend met smalle zwaardvormige bladeren. De cultivars zijn in vele kleuren: meerkleurig, wit, blauw, paars, rood, enz. Ze bloeien begin maart of iets later. Geliefd in rotstuinen in de volle zon met goed gedraineerde grond.
De bloemen zijn prachtig en houden het midden tussen een lelie en een orchidee. Als de bloemknop zich opent, buigen de buitenste kelkbladen om naar beneden. De binnenste kroonbladen gaan naar boven en naar elkaar toe. Sommige soorten zoals de Iris germanica hebben een baard, draden op de onderste kelkbladen, een goede landingsbaan voor bijen en andere insecten.

Inheems in Zuidoost Europa en Midden Europa.
De Iris variegata wordt 40 cm hoog met 2,5 cm brede bladeren. Bloeit in juni geel, met bleekgeel en violette. Beschermde plant in het wild. Bevat het giftige triterpeen Iridal.
Iris is een plant gewijd aan de maan en heeft de volgende eigenschappen: sedatief, balancering van hormonen, tonisch voor de hersenen en maag, narcotisch, pijnstillend, koelend, heeft een hoge water inhoud, heeft effect op de emoties, de slaap en de vrouwelijke voortplantingsorganen. De maanplant leeft in of bij het water. Maankleuren zijn: blauw, zilver, hemelsblauw, lichtblauw zilver. De maan dag is maandag. De maan lichaamsdelen zijn het lymfatische stelsel, PMS, structurele hersenproblemen, zoals tumoren.
De bladeren en wortels van alle irissen zijn giftig door irisine en iridine met als slachtoffers: de mens, vee, grazers en wilde zwijnen.

Enige soorten:
Iris sibirica:
op kalkrijke, vochtige tot een natte, zure bodem voelen ze zich thuis. Kunnen een meter hoog worden. Blauw-violette of witte bloemen verschijnen tussen mei en juni. Hij heeft talrijke fijne groene blaadjes. In het wild is het een beschermde plant. Giftigheid: triterpenen van het type alpha-irigermanal. Van de wortel van de plant wordt een insecticide gemaakt.
De iris is slijmoplossend en een insecticide. De zwaardlelies zijn inheems in Kasjmir.
De Iris sibirica is inheems in Oost en Centraal Europa en Noord Azië. Tegenwoordig gekweekt in Italië, in San Polo in de buurt van Florence, Marokko, Frankrijk en India.
De iris is de belangrijkste soort van de Iridaceae met een groot aantal variëteiten. 

     Iris sibirica   Iris sibirica   Iris sibirica   Iris sibirica   Iris sibirica

©®Copyright en registratie notaris. André Gielen 2001 – november 2007


Previous page: Inula helenium
Next page: Iris pseudacorus/versicolor